Andrea Luten

Het nieuws van de dag is natuurlijk de mogelijke doorbraak in de moordzaak van Andrea Luten uit Ruinen. De verdachte, de 41-jarige Hoogevener Hendrik F., werd 17 jaar na dato aangehouden op basis van een DNA-match, na een gevalletje ‘huiselijk geweld’. In de Puttense moordzaak leidde dat twee jaar geleden ook al tot de arrestatie van de later tot vijftien jaar cel veroordeelde Ronald P. Prachtig dat de Wet DNA-onderzoek bij Veroordeelden tot zulke geweldige resultaten leidt in zaken die anders – waarschijnlijk – nooit zouden zijn opgelost! En dan te bedenken dat de politiek een jaar of tien, twaalf geleden hier nog tegenstander van was!

De Telegraaf was vanmorgen nogal juichend over de aanhouding van F. en stelde in de kop dat de ‘wurgmoord op Andrea is opgelost’. Zo ver durf ik niet te gaan. Sterker nog, het kon nog wel eens een moeilijke kwestie worden. In de Puttense moordzaak was er sprake van een duidelijk daderspoor: sperma op het ontblote lijf van het slachtoffer Christel Ambrosius. Als dat sperma matcht met jouw DNA heb je dus een probleem. Bij Andrea ligt dat allemaal iets subtieler. Op haar kleding (dus niet op haar lijf) werden een paar haren gevonden. In ieder geval één er van betrof een schaamhaar en dat geeft een belastende indicatie, maar meer ook niet. Als het DNA van Hendrik F. met die haar matcht, heeft hij wat uit te leggen, maar het is niet zo dat daarmee als een paal boven water staat dat hij de moordenaar van Andrea Luten is.

Andrea Luten samen met haar paard

Daderspoor

Haren kunnen op allerlei manieren op de kleding van anderen komen. Als F. zijn schouders ophaalt en zegt dat hij niet weet hoe die haren er zijn gekomen, dat hij Andrea niet kent en er verder het zwijgen toe doet, zal de rechter niet veel met de zaak kunnen. Zijn naam is zeventien jaar lang nooit in het onderzoek opgedoken, dus op dat punt liggen er (nog) geen bezwarende omstandigheden. En je kunt een verdachte zeventien jaar later niet meer vragen wat hij op 10 mei 1993 in de middag heeft gedaan… Daar komt nog bij dat justitie ooit een andere verdachte voor de rechtbank van Assen heeft gebracht voor deze moord, Richard K., bij wie de haren NIET matchten. Toen stelde justitie dat die haren niet zo belangrijk waren en dat deze helemaal geen daderspoor behoefden te zijn. Dat is een uitspraak die de advocaat van Hendrik F. ook wel zal weten op te diepen…

Lammi Luten

Meer DNA-materiaal?

Uit de voorzichtig gekozen woorden van hoofdofficier mr. Monte van Capelle maakte ik gisteren overigens wel op dat er misschien wel méér DNA-materiaal is dan de door mij genoemde haren. De hoofdofficier stelde dat tamelijk recent, nieuw onderzoek door het NFI tot een profiel had geleid. Dat kan betekenen dat men bijvoorbeeld de kleding van Andrea opnieuw heeft onderzocht en dat daar óók DNA op is aangetroffen. Dat, in combinatie met de (schaam)haren, zou het voor Hendrik F. aanmerkelijk lastiger maken zijn betrokkenheid te ontkennen. Ik hoop dat dit het geval is. De nabije toekomst zal leren hoe het op dat punt zit. Vooralsnog beschouwen we de arrestatie als een belangwekkende doorbraak, die ik met name de ouders van Andrea, Roelof en Lammi, zo ontzettend gun. Ik heb al een jaar of vijftien contact met hen. We hebben in mijn programma jarenlang aandacht aan de moordzaak besteed en in die periode is er iets gegroeid tussen ons. Lammi reageert nog altijd op mijn uitzendingen – zoals laatst over die van Koos H. – ook al wonen zij en Roelof nu in het buitenland. Zij moedigt me dan aan om vooral door te gaan. Het is een bijzonder contact dat ik heel erg op prijs stel.

Persconferentie

Ik moet nog wel iets zeggen over de klungelige wijze waarop politie en OM dit belangrijke nieuws gisteren wereldkundig maakten. Ondanks dat wij een lange geschiedenis hebben met het team dat deze zaak onderzoekt – we hebben in nauwe samenwerking uitzendingen gemaakt, ontwikkelingen stilgehouden, tips doorgespeeld etc. etc. – werden we gisteren niet voor deze persconferentie uitgenodigd. In de loop van de ochtend werd er een bericht verspreid dat er om 13.00 uur in Assen een persconferentie zou worden gegeven, maar er werd niet bij vermeld waarover of in welke zaak. Dat is natuurlijk al strijdig met de essentie van een persconferentie: je geeft die omdat je iets bekend wilt maken en hoopt dan op zoveel mogelijk pers. De mededeling werd door het ANP rond kwart voor elf op het net gezet. Vervolgens duurde het nog even eer doordrong dat dit een landelijke zaak was die hoog op het lijstje van misdaadverslaggevers stond, maar dan moet je dus nog naar Assen vanuit Hilversum: 170 km door de regen en drukte.

De crematie van Andrea Luten in 1993 werd druk bezocht

Amateuristisch

Samen met Samantha Minne stapte ik in de auto en lapte alle snelheidsregels aan mijn laars (zal toch ook niet echt de bedoeling zijn geweest van de politie), maar onderweg zagen we al op het navigatiesysteem dat we een half uur te laat zouden komen. Er volgden een paar verhitte telefoongesprekken met de politie- en justitiemensen die dit georganiseerd hadden en geen van allen goed konden aangeven waarom ze dit zo gedaan hadden en waarom de landelijke pers niet wat meer tijd werd gegund om naar Assen te komen. Ik vroeg een paar keer of de persconferentie niet een half uurtje later kon beginnen, maar dat was onmogelijk. Uiteindelijk kwam de aap uit de mouw: RTV Drenthe zou ‘live’ verslag doen en daar kon niet aan getornd worden. Toen Samantha en ik om half twee binnen vielen, was de persconferentie juist afgelopen. Er werd tien keer schaapachtig ‘sorry’ gezegd, maar daar koop je natuurlijk niks voor. Een beschamende, amateuristische gang van zaken, die helaas bevestigt waarom er vaak met enig dedain van ‘de provincie’ wordt gesproken!

Peter R. de Vries