Op 10 april 1993 werd in Alkmaar aan het Luttik Oudorp drugshandelaar Jaap van der Heijden vermoord. De 47-jarige Noord-Hollander werd met een bom die in een tas aan zijn deur was gehangen opgeblazen, precies op het moment dat hij naar binnen wilde gaan. De daders hebben hem vrijwel zeker opgewacht en hebben het explosief met een afstandbediening tot ontploffing gebracht. Zij konden direct resultaat van hun werk zien. De moord op Van der Heijden is nooit opgelost, ondanks dat er jarenlang veel hardnekkige geruchten over de aanslag de ronde deden.

De zaak is onlangs heropend door onze splinternieuwe Nationale Recherche in Driebergen, die geacht wordt het neusje van de zalm te zijn. De dienst houdt zich bezig met zware- en georganiseerde criminaliteit, de grote misdaadsyndicaten, mensensmokkel en bijvoorbeeld ook terreurbestrijding. Zouden de ‘cracks’ van de Nationale Recherche kunnen wat andere diensten eerder niet gelukt is?

In ‘Opsporing Verzocht’ toonden zij een filmpje van een Duitse toerist, dat vlak voor de moord was gemaakt. Met speciale technieken waren de beelden opgewaardeerd, verscherpt en vergroot en aan de hand daarvan vroeg men een vrouw in een zwarte jas met een tasje zich te melden. Zij was vlak voor de explosie langs het huis gelopen, zo bleek uit de beelden. Knap werk, dacht ik. Maar later die week werd bekend dat de bewuste vrouw zich elf jaar geleden al met haar hele verhaal bij de recherche had gemeld en nu zeer verbaasd was dat men zich kennelijk opnieuw afvroeg wie zij was. Dat schiet lekker op. Ze belde daarom met de Nationale Recherche en vertelde dat zij die gezochte vrouw met zwarte jas was waar alle aandacht op was gericht. Haar telefoonnummer werd genoteerd, maar drie dagen later was ze nog steeds niet teruggebeld…

Maar er kwamen meer telefoontjes binnen bij de dienst. Er meldde zich ook een getuige uit de kop van Noord Holland, die een concrete naam van een dader noemde. Nu reageerde men sneller. Rechercheurs Rob van der Z. en Paul P. zouden verleden week – op woensdag 7 april – om half elf langskomen. Rond tien uur werd de getuige gebeld: de rechercheurs stonden in een file en zouden een uurtje later komen. Kan gebeuren. Maar om half twaalf bleef het stil. Om twaalf uur belden de twee speurders opnieuw. Ze stonden met pech ter hoogte van Purmerend. Stom, stom, stom… er was bij het tanken benzine in plaats van diesel in de auto gegooid. Enfin, rond een uur ‘s middags, zo’n twee en half uur te laat, stond het duo dan toch ietwat bedremmeld voor de deur. De getuige vertelde een bijzonder verhaal, maar gaf aan dat hij/zij wel angst voor de gevolgen had. Deze verklaring kon wel eens tot wraakacties leiden en de getuige wilde liever niet ook een plastic tas aan de deurknop… Wat kon de Nationale Recherche voor veiligheidsgaranties bieden? De rechercheurs beklemtoonden dat ze buitengewoon zorgvuldig te werk gingen, dat de veiligheid van de getuige voorop stond en deze desnoods in een zogenoemd getuigen beschermingsprogramma kon worden opgenomen.Twee uur later vertrokken de speurders. Toen de getuige weer in de woonkamer kwam bleek Rob van der Z. zijn leren politietas te zijn vergeten, met computerdiskettes, een lijst met privé-adressen en telefoonnummers van collega-rechercheurs en een volgeschreven notitieblok met allemaal conceptverklaringen van betrokkenen in de Van der Heijden-zaak. Met naam en toenaam. Zo vertelt een van hen bijvoorbeeld wie volgens hem degene was die de moordaanslag had georganiseerd, wie ter plekke de ‘observanten’ waren en wie er precies op de knop hadden gedrukt. Maar er stond ook van alles over het motief en de achtergronden van de moord. De getuige las het allemaal ontzet: aha, dit bedoelen ze bij de Nationale Recherche dus met ‘zorgvuldig werk’ en het ‘optimaal afschermen van getuigen’ die een belastende verklaring afleggen. Dan laat je gewoon je map met al je geheime gegevens rond slingeren… De getuige ging er vanuit dat de twee rechercheurs pijlsnel met het schaamrood op de kaken weer aan de deur zouden staan, maar niets van dat alles. Toen de getuige twee uur later zelf maar belde zaten de heren al weer op kantoor in Driebergen, maar hadden de map nog niet gemist.

Soms is het ook geen wonder dat een moord niet wordt opgelost…

Telegraaf op zondag nr. 3: april 2004