Ruim drie jaar geleden kreeg ik een brief van Moniek uit Hellevoetsluis. Ze berichtte me dat ze het jaar daarvoor, op 16 april 2000, door drie jongens seksueel was misbruikt na een avondje uit. Het trio had het 18-jarige meisje beloofd om haar veilig thuis te brengen, omdat het ‘niet vertrouwd was alleen over straat te gaan’. Moniek zou aanvankelijk met een vriend meerijden, maar was hem misgelopen en dacht, na ampel beraad, dat het wel vertrouwd was. Ze schreef me dat de jongens haar echter niet thuis brachten, maar naar een woning waar ze haar in een donkere slaapkamer onzedelijk betastten en verkrachten. Vastgehouden, verlamd van angst en door de duisternis had ze niet kunnen zien wie precies wat deed. De volgende dag had ze direct aangifte gedaan bij de politie, die DNA-sporen veilig stelde. Het trio werd pas een week later gearresteerd en had volgens Moniek in die tijd een verhaal in elkaar gedraaid. Twee van hen beweerden dat zij inderdaad seks met haar hadden gehad, maar dat dit geheel vrijwillig was. En de derde verdachte, ene Jerwin, verklaarde dat hij Moniek met geen vinger had aangeraakt en in de woonkamer stoned in slaap was gevallen terwijl zijn twee vrienden met haar in de slaapkamer bezig waren. In ieder geval een van de drie was een zware jongen. Hij had ooit al eens iemand met een bijl bijna dood geslagen. Ook had hij ooit deelgenomen aan een (andere) groepsverkrachting en kort na de aangifte van Moniek was hij opgepakt voor een moord en uiteindelijk veroordeeld tot zestien jaar cel.
Moniek was geestelijk kapot van de verkrachting. Ze vreesde dat de daders hun straf zouden ontlopen. Ze vroeg of ik misschien een oogje in het zeil kon houden, wat ik vanaf dat moment inderdaad deed. Ik fungeerde als een soort klankbord. Ik moedigde haar aan, beurde haar op en gaf wat tips. En dat was niet ten overvloede, want er gebeurden merkwaardige dingen in haar zaak. Het werd al snel duidelijk dat justitie zich niet het vuur uit de sloffen liep om de drie te vervolgen. Sterker nog, toen Moniek mij benaderde was eigenlijk al besloten de zaak te seponeren. Men vond het bewijs nogal dun en hield er rekening mee dat de seks inderdaad vrijwillig was geweest en Moniek pas achteraf spijt had gekregen. Dat haar schaamdelen beschadigd waren en zij ook op andere plekken blauwe plekken had, zei niets stelde de politie, want er zijn nu ‘eenmaal ook vrouwen die houden van ruwe seks…’.
Er begon een lang getouwtrek, waarbij het incasseringsvermogen van Moniek zwaar op de proef werd gesteld. Met heel veel moeite wist zij justitie te bewegen tot nader onderzoek. Toen bleek ook dat er slordig was gewerkt. Justitie meldde dat het rapport van de politiearts, die Moniek had onderzocht en blauwe plekken had geconstateerd, was kwijtgeraakt. Veel later moest men toegeven dat hij het om een of andere duistere reden nooit had opgemaakt. Maar het onderzoek leverde ook een belangrijke doorbraak op. Het Nederlands Forensisch Instituut (NFI) meldde dat op haar linker tepel DNA van Jerwin was aangetroffen… En laat hij nou net degene zijn die bezwoer dat hij Moniek niet had aangeraakt! Rara hoe kan dat dan? Gênant was overigens wel dat het NFI in haar DNA-rapport over een ‘peuk’ in plaats van een tepel sprak. Vergissinkje. En zo ging het maar door. Als Moniek vragen had over de gang van zaken gingen er maanden overheen eer justitie met een antwoord kwam en vaak was dat dan nog teleurstellend ook .
Maar uiteindelijk kwam men toch in actie. Mede op grond van het DNA-rapport moest Jerwin terecht staan. De zittingsdatum werd eerst nog een aantal keren verschoven, maar begin dit jaar was het eindelijk zover. Jerwin moest nu uitleggen hoe zijn DNA op Monieks tepel was gekomen. De jongen beweerde met droge ogen dat zij die avond in het bed lag waar hij in de weken daarvoor ook regelmatig in had gelegen en, ja, zo was zijn DNA misschien wel op haar tepel gekomen… De president van de rechtbank reageerde sceptisch en cynisch op het nogal gekunstelde verhaal van Jerwin. De officier eiste een celstraf van een jaar en Moniek voelde zich na de zitting beter dan ze de laatste jaren had gevoeld. Dit gaf weer vertrouwen.Maar… toen kwam de uitspraak. Jerwin werd vrijgesproken! De rechter oordeelde dat weliswaar zijn DNA op Monieks borst was aangetroffen, maar dat de jongen verkrachting – binnendringing van het lichaam – ten laste was gelegd en dat dìt met het tepel-DNA niet was bewezen. Moniek had in het donker immers niet goed gezien wie wat deed en dus kon iemand anders voor de binnendringing verantwoordelijk zijn geweest. Er was vrijwel niemand die in de rechtszaal aan Monieks verhaal twijfelde, maar dat is voor een veroordeling dus niet genoeg. Kort daarna kreeg ik een brief van Moniek. Ze schreef teleurgesteld: ‘Dit is zo frustrerend. Ik voel me zo machteloos. Er zijn zoveel fouten gemaakt. Het is moeilijk te geloven dat dit allemaal kan. Ik heb vier jaar lang gestreden, maar uiteindelijk heb ik niets bereikt’.
Ik heb Moniek laten weten dat dit laatste niet waar is. Ze heeft juist heel veel bereikt. Ze heeft nooit opgegeven, ze is nooit gezwicht voor de aandrang van anderen om er maar mee te stoppen. Ze heeft Justitie in beweging gekregen. Moniek, ik heb heel veel respect voor je!
Panorama nr. 18: april 2004
