Vluchten kon niet meer?

In het Brabantse Dinteloord, een dorp met bijna zesduizend inwoners, gebeurt doorgaans weinig schokkends. Het centrum wordt gevormd door maar een paar straten, waaronder de Princehof, de Oosterstraat en het Raadhuisplein. Het dorp telt een enkele snackbar, een stuk of vijf kroegen en één restaurant.

Stroop en suikerklontjes

Voor vertier is men dan ook aangewezen op het “grote” Roosendaal of, ietsje verder weg, uitgaansstad Breda. Zware criminaliteit kent het gemoedelijke Dinteloord, dat bekend is van de stroop en suikerklontjes, eigenlijk niet. Het is dan ook niet verwonderlijk dat de dodelijke steekpartij, die vier jaar geleden het leven kostte van de 16-jarige metaalbewerker Mark Brouwer, bij iedereen als de dag van gisteren in het geheugen staat gegrift.

Mark Brouwer

Het tragische incident speelde zich af op zaterdag 28 januari 2006. Het loopt tegen 20.00 uur als de 19-jarige Irakees Y.G. in een abri op de bus staat te wachten. De jongeman wordt vergezeld door drie landgenoten van 22, 24 en 49 jaar. Het groepje valt op in de hechte, Dinteloordse gemeenschap. Niet dat men er xenofobisch is, maar om nou te zeggen dat men de vluchtelingen uit het land van Saddam Hoessein liefdevol in de gemeenschap heeft opgenomen, nee. Of die clash van culturen de oorzaak is van de fatale confrontatie tussen G. en een groep autochtone jongeren is nooit met zekerheid vastgesteld. Maar mís gaat het, en hoe.

De beer van Dinteloord

Bij het bushokje ontstaat wat geduw en getrek. Het is een ruzie om niks eigenlijk. Plotseling begint iedereen te rennen, wordt er geschreeuwd, is er paniek. Op de grond ligt, hevig bloedend, de fors uit de kluiten gewassen Mark Brouwer. De metaalbewerker, die onder zijn vrienden “De beer van Dinteloord” wordt genoemd, blijkt met een mes in de borst te zijn gestoken. Het leven vloeit snel uit hem weg. De politie is er snel en weet op aanwijzing van getuigen de vier Irakezen in te rekenen. Intussen is Mark in de ambulance geschoven en wordt hij met spoed naar het Franciscus Ziekenhuis in Roosendaal gebracht. Maar daar blijkt dat er niets meer voor de hem kan worden gedaan. Om 05.00 uur blaast De beer van Dinteloord zijn laatste adem uit.

Heel Dinteloord rouwt om het verlies van de jongeman. Veel mensen wisten dat hij niet altijd de makkelijkste was en ongetwijfeld ook zijn aandeel zal hebben gehad in de vechtpartij, maar dit had hij natuurlijk niet verdiend. Dat de politie vrijwel meteen hoofdverdachte Y.G. had weten te arresteren is een schrale troost. Want ook al krijg je er Mark natuurlijk niet mee terug, er kan in ieder geval recht worden gesproken.

Gerechtshof Den Bosch

Noodweer

Bij de rechtszaak in september 2006 wordt G. wegens doodslag veroordeeld tot een gevangenisstraf van acht jaar. Het verweer van de Irakees dat hij handelde uit noodweer, omdat hij door een groep van ongeveer vijftien jongens zou zijn belaagd, wordt verworpen. Als G. hoger beroep aantekent, zijn de ouders van Mark verbijsterd. “Gewoon het feit dat iemand het recht heeft genomen om Mark om het leven te brengen is niet te vergeven”, zei vader Martien in een plaatselijke krant. “Zeker niet nu die Irakees het ook nog eens durft om in hoger beroep te gaan, terwijl hij maar acht jaar gekregen heeft.” Op dinsdag 10 juli doet het Gerechtshof in Den Bosch uitspraak in de zaak. En die luidt opnieuw: acht jaar gevangenisstraf. Uit niets zou zijn gebleken dat G. uit zelfverdediging zou hebben gehandeld.

Op de plek waar Mark werd vermoord liggen tientallen bossen bloemen

En de Irakees tekent andermaal hoger beroep aan en de uitkomst daarvan heeft Dinteloord op zijn grondvesten doen schudden. Er is volgens het hoogste rechtscollege twee keer te gemakkelijk voorbijgegaan aan G.’s beroep op noodweer. En daarom moet het Gerechtshof in Den Bosch de strafzaak helemaal overdoen. “Voor de ouders van Mark Brouwer is dit een klap”, reageerde advocaat-generaal C. Revis in BN/De Stem. “Ze maken het nog steeds slecht. Moeder heeft slapeloze tijden, vader bezoekt dagelijks het graf van zijn zoon. Dit draagt niet bij aan de verwerking, voor zover ze overigens de gruwelijke dood van hun zoon al ooit kunnen verwerken.” Over G.’s beroep op noodweer: “Dat hij niet kon vluchten wil niet zeggen dat hij naar het meest vergaande middel – met een mes in de romp steken – mocht grijpen. Hij had kunnen dreigen of Mark Brouwer in de benen kunnen steken. Maar door hem in het lichaam te steken heeft hij het risico genomen dat hij hem zou doodsteken, wat ook is gebeurd. Dat betekent dat ik toch weer acht jaar celstraf eis.”

De advocaat van Y.G., mr. A. Vonken, heeft in afwachting van de nieuwe strafzaak, een verzoek gedaan tot vrijlating van zijn cliënt. Het Hof doet daarover binnen twee weken uitspraak.

Henk Strootman